อรุณสวัสดิ์

หลวงปู่มั่นสอนว่า “ผู้มีปัญญา” ไม่ควรให้สิ่งที่ล่วงแล้วตามมา ไม่ควรหวังในส่ิงที่ยังมาไม่ถึง คำว่าไม่ให้สิ่งที่ล่วงแล้วตามมา ไม่ได้แปลว่าให้ลืมอดีต แต่หมายถึงอย่าเอาอดีตครอบงำใจ อดีตคือสิ่งที่ดับไปแล้ว แต่เรากลับไปชุบชีวิตมันด้วยความคิด เอาความผิดเก่ามาตำหนิตัวเอง เอาคำพูดคนอื่นมาเก็บไว้ในใจ เอาความสำเร็จเก่ามาหลงยึดว่าเป็นตัวเรา สิ่งที่ดับไปแล้วถ้าเราไม่คิดถึงก็ไม่มีอำนาจอะไร แต่พอใจไปยึดมันกลับมีพลังทำให้เราทุกข์ ส่วนไม่หวังในสิ่งที่ยังมาไม่ถึงไม่ใช่ห้ามวางแผนชีวิต แต่หมายถึงอย่าเอาใจไปผูกกับสิ่งที่ยังไม่เกิด อนาคตเป็นเพียงความคิดแต่เรากลับสร้างมันให้ใหญ่โตคาดหวังให้ได้ดั่งใจ พอไม่ได้ก็ผิดหวัง พอเสียไปก็แตกสลาย คนมีปัญญาย่อมไม่ปล่อยใจให้แกว่งระหว่างความหลังกับความหวัง

พระพุทธเจ้าตรัสไว้อย่างไร?

พระองค์ตรัสว่า อตีตัง นามวาคะเมยยะ นัปปะฏิกังเข อะนาคะตัง
อย่าอาลัยอดีต อย่าพะวงถึงอนาคต

ปัจจุบันนัญจะ โย ธัมมัง ตัตถะ ตัตถะ วิปัสสะติ
ผู้ใดเห็นธรรมในปัจจุบัน ผู้นั้นชื่อว่าเห็นความจริง

ความจริงคือทุกอย่างเกิดแล้วดับ แม้ความคิดถึงอดีต แม้ความฝันถึงอนาคตก็เพียงสภาพธรรมที่ผุดขึ้นแล้วก็หายไป ปัญญาไม่ได้อยู่ที่การคิดมากแต่อยู่ที่การรู้ทันในขณะนี้ รู้ว่าใจเผลไปอดีต รู้ว่าใจกำลังสร้างอนาคตแล้วไม่หลงตามมัน เมื่อใจไม่เกาะอดีตไม่เกาะอนาคตใจจะตั้งมั่น และเมื่อใจตั้งมั่นความสงบจะเกิดปัญญาเปิด ความทุกข์จะค่อยๆ คลาย คำสอนที่สั้นๆ แต่มีความหมายลึกซึ้งที่สุด ตัดรากของความยึดมั่น และพาใจกลับมาสู่ความจริงตรงหน้าซึ่งเป็นที่เดียวที่ความพ้นทุกข์จะเกิดขึ้นได้